Ислам цивилизациясында соода жөн гана материалдык пайда табуунун жолу эмес; ал чынчылдыкка, ишенимге жана коомдук адилеттүүлүккө негизделген система болуп саналат. Бул салттын негизинде пайгамбар Мухаммед (ага тынчтык болсун) жаш кезинде “аль-Амин” (ишенимдүү) деген ат менен белгилүү соодагер болгондугу жатат. Бул мурас сооданы жөн гана кесип эмес, адамзатка кызмат кылган ардактуу адеп-ахлактык касиетке айландырган.
Бул системанын өзөгүндө бекем “ачык-айкындык” принциби турат. Ислам укугу боюнча товардын кемчилигин же бузулушун жашыруу жөн гана моралдык алсыздык эмес, ошондой эле укуктук мыйзам бузуу болуп эсептелет. Сатуучунун товардын кемчилигин билдирүү милдети керектөөчүнүн укугун 1400 жылдан ашуун убакыт мурда эле коргоп келген. “Бизди алдаган бизден эмес” деген принципке ылайык, өлчөөдө жана таразалоодо алдоо катуу тыюу салынган, ал эми ар бир адамга өз укугун толук берүү ыйык милдет деп эсептелет.
Бирок исламда бардык киреше табуу жолдору мыйзамдуу деп саналбайт; эксплуатацияны жана адилетсиз пайда табууну алдын алуу үчүн так чектер коюлган. Акчадан акча табуу (пайыз) эмгек процессинен ажыратылган эксплуатация катары каралып, тыюу салынган. Ошондой эле баа көтөрүлөт деп күтүп, негизги керектөө товарларын базардан жашыруу (кара базар) жана натыйжасы белгисиз, кумар оюндарына окшош тобокелдүү спекулятивдүү операциялар этикага туура келбейт деп эсептелет. Сооданын жарактуу болушунун негизги шарты — эки тараптын тең толук эркиндикте жана “өз ара макулдукта” болушу; мажбурлоо же алдоо менен жасалган ар кандай келишим өзүнүн мыйзамдуулугун жоготот.
Ислам экономикасы байлыктын бир нече адамдын колунда топтолуп, күч борборуна айланышына да каршы чыгат. Бул жерде соода коомдук жоопкерчилик менен байланышат. Ийгиликтүү соодагер өз кирешесинин бир бөлүгүн зекет жана садака аркылуу муктаждар менен бөлүшүп, байлыгын тазалайт. Бул бөлүшүү маданияты коомдук тең салмактуулукту сактоого жана экономикалык жыргалчылыктын коомго жайылышына жардам берет. Жыйынтыгында, исламдагы соода — ишенимге негизделген жашоо философиясы болуп, сатып алуучуну коргойт, сатуучуга моралдык жоопкерчилик жүктөйт жана коомдун тынчтыгын жана жыргалчылыгын борборго коёт.